Argia astekaria webgunearen hasiera

Jakoba Errekondo

Sugandilak lagun ditudan leihotik begira, ubel agertzen dira kardoaren lore ziatzaileak, Cynara cardunculus. Begirako estetikan ubelak ez du, nire leihotik, laranja kolorea baino lagun hoberik. Neguan maizago ikusten dira bi koloreok elkar hartuta, bioletak (Viola sp.) nahasiz edo haien artean idi-bihotzak, tulipak, jarriz (Tulipa sp.).

Sasoi honetan, leihopean bertan dut, lorez mukuru finolatzen da estrelitzia edo paradisuko txoria, Strelitzia reginae. Hego Afrikatik ekarritako landare honek lore bakoitzean du kolore joko hau. Jokoa hosto urdinxkek panpoxten dute. Geurean, txoko eguteretan galanki loratzen da eta, bero zalea izaki, pagotxa ederra datorkio klima aldaketarekin. Egundo ez bezala ikusiko da aurrerantzean lore dotore hau, baratzetan bezala sortetan, pitxerkadaka.  

Harantzaxeago, ubel garatzen den karduak hosto urdin-urdinak ditu, gris argi argiak. Goiko ubel morea eta barreneko laranja kolorearen tarte paregabea da urdin hau. Beheko ilenak (Calendula officinalis) margotzen du laranja. Solstizio sasoi honetako ikuskizunetako bat.

Izenetik badu ilenak: baltsamo-belarra, aingeru-lorea, ebaki-belarra, hilerri-lili... Sendabelar ezaguna da, batik bat azaleko gaitzen kontutan. Hortik baltsamo-belarra, ebaki-belarra eta ukenduetarako lorea erabiltzen denez, aingeru-lorea. Hilerrietan maiz ikusia dela-eta, hilerri-lilia. Paraje beretik ote datorkio ilena izena? Hilena, alegia.

Jakoba Errekondo

Oraintxe da marrubi edo mailukien sasoi betea. Oraindainokoan jan ditugun marrubi eta marrubitzarrak urruti eta landareen bizi-baldintzak behartuta sortuak izan dira. Oraintsu hasiak dira gorritzen bertakoak, bai baratzetako pottoloak baita eguzkiak kilimatzen dituen murko eta penditzetako miko eta txikerrak. Landarean bertan lasai gorritzen utzi eta, goizean goiz, bildu ahala jan; aho-sabaiak aditzen duena ondo gorde garunean, usaimenen karpetan, betiko gogoan tinko  gera dadila....